Zamek w Nidzicy skrywa niezwykłe historie. Przewodnik opowiada o Krzyżakach i legendach

Choć dziś Krzyżacy kojarzą się przede wszystkim z konfliktami z Polską, początki zakonu wyglądały zupełnie inaczej. Jak przypomina Włodzimierz Mioduszewski, zakon narodził się podczas wypraw krzyżowych do Ziemi Świętej.

– Na początku opiekowali się chorymi i rannymi. Po ośmiu latach uzyskali regułę zakonu rycerskiego i stali się w pełni rycerzami – opowiada przewodnik.

Do Polski Krzyżacy trafili w XIII wieku na zaproszenie Konrada Mazowieckiego. Mieli pomóc w walce z Prusami, jednak z czasem sami stali się jednym z największych zagrożeń dla polskich władców.

Zamek w Nidzicy miał strategiczne znaczenie

Pierwsza warownia była drewniana i powstała w latach 1266-1268. Murowany zamek zaczęto budować z polecenia wielkiego mistrza Winrycha von Kniprode.

– Budowa trwała 38 lat – podkreśla przewodnik.

Twierdza nie była przypadkowym punktem na mapie. Miała chronić południową granicę państwa zakonnego i należała do największych krzyżackich warowni.

– Można powiedzieć, że nawet pod względem wielkości to jest trzecia twierdza krzyżacka – mówi Mioduszewski.

Jagiełło zdobył zamek szturmem

Historia zamku pełna jest oblężeń i wojen. Jednym z najważniejszych wydarzeń było zdobycie twierdzy przez wojska Władysława Jagiełły podczas wojny głodowej.

Przewodnik przypomina, że oblężenie rozpoczęło się 20 lipca 1414 roku, a zamek padł po niespełna trzech tygodniach.

– W szturmie ginie 400 polskich rycerzy – zaznacza.

Napoleon także pojawił się w Nidzicy

Losy zamku nie zakończyły się wraz z upadkiem państwa krzyżackiego. W czasie wojen napoleońskich twierdzę zajęły wojska francuskie.

Po ich wycofaniu pojawili się kozacy wierni carowi Aleksandrowi I. Francuzi pozostawili po sobie spore zniszczenia, które przez kolejne lata wymagały odbudowy.

Kamień tatarski i niezwykła legenda

Jedną z najciekawszych opowieści związanych z Nidzicą jest historia tzw. Kamienia Tatarskiego.

Według przewodnika wszystko zaczęło się podczas potopu szwedzkiego. Jeden z mieszkańców miasta miał z armaty zastrzelić tatarskiego wodza. Obawiając się zemsty, ukrył się na trzy dni w stajni.

– Okrzyknięto go bohaterem. Dostał dom, ziemię i pieniądze – opowiada Mioduszewski.

Do dziś kilka kilometrów od miasta znajduje się ogromny głaz narzutowy, który mieszkańcy nazywają Kamieniem Tatarskim.

Zamek przetrwał wojnę i znów tętni życiem

Choć podczas II wojny światowej zamek został zbombardowany i uszkodzony, przetrwał najtrudniejszy okres swojej historii. Odbudowę rozpoczęto pod koniec lat 50., a od połowy lat 60. znów służy mieszkańcom i turystom.

Dziś mieszczą się tu instytucje kultury, a przede wszystkim miejsce to przyciąga miłośników historii z całej Polski.