Prof. Piotrowski w Radzie Nowej Konstytucji: nie potrzeba resetu, trzeba stosować obecną ustawę

Rada do Spraw Nowej Konstytucji

Prof. Ryszard Piotrowski zwraca uwagę, że sama nazwa prezydenckiego gremium nie przesądza jeszcze, iż Polska ma otrzymać całkowicie nową ustawę zasadniczą. Konstytucjonalista podkreśla, że celem Rady ma być rozmowa o ustroju, a nie automatyczne przygotowanie gotowego projektu.

– To raczej Rada do Spraw Nowej Konstytucji. Tutaj w środku brakuje tego łącznika, bo to nie znaczy, że konstytucja ma być całkiem nowa. Być może trzeba się zastanowić nad tym, czy powinna być całkiem nowa, czy też należy zmieniać tę, która już jest – mówi prof. Ryszard Piotrowski.

Profesor przypomina, że prezydent Karol Nawrocki mówił o debacie prowadzonej przez osoby reprezentujące różne środowiska i poglądy. Właśnie w tym widzi sens swojego udziału w pracach Rady.

– Moje stanowisko w sprawie zmiany konstytucji od dawna jest znane. Znane zapewne także panu prezydentowi i tym bardziej jestem mu wdzięczny, że to stanowisko znając, zechciał mnie włączyć do tego zespołu – podkreśla konstytucjonalista.

„Nie ma palących zmian”

Prof. Piotrowski nie zgadza się z tezą, że obecna sytuacja wymaga szybkiego napisania ustawy zasadniczej od nowa. Wskazuje, że wiele problemów państwa wynika nie z braku przepisów, lecz z ich niestosowania.

– Nie ma palących zmian – mówi prof. Ryszard Piotrowski.

Konstytucjonalista dopuszcza punktowe korekty, zwłaszcza w obszarze wymiaru sprawiedliwości. Zaznacza jednak, że część najważniejszych reform można przeprowadzić bez zmiany konstytucji.

– Można oddzielić, co postuluję od dawna, ministra sprawiedliwości od sądów. Można wprowadzić zmianę polegającą na tym, że sędzia Trybunału Konstytucyjnego obejmuje swój urząd po złożeniu ślubowania przed marszałkiem Sejmu – wskazuje prof. Piotrowski.

Obecna konstytucja i prawa obywatelskie

Największą obawą profesora jest to, że debata o „nowej konstytucji” może zostać wykorzystana do osłabienia obecnych gwarancji obywatelskich. W jego ocenie rozdział dotyczący praw i wolności jest jedną z najważniejszych zdobyczy ustawy z 1997 roku.

Nowa konstytucja nie jest potrzebna, bo nie zmieni niczego. Poza tym, że przy okazji rozwalimy postanowienia dotyczące praw i wolności obywatelskich. I jestem po to w tej Radzie, żeby to właśnie powiedzieć i żeby bronić zdobyczy tej konstytucji – mówi prof. Ryszard Piotrowski.

Konstytucjonalista bardzo wysoko ocenia obowiązującą ustawę zasadniczą. Jego zdaniem problemem nie jest jej treść, lecz praktyka polityczna.

– To jest najlepsza konstytucja, jaką mamy, jaką mieliśmy kiedykolwiek. Może poza Konstytucją 3 maja, to ze względów sentymentalnych mówię – zaznacza prof. Piotrowski.

Spór o Trybunał Konstytucyjny

Profesor ostrzega też przed pomysłami, które prowadziłyby do ograniczenia kontroli konstytucyjnej. W jego ocenie ataki na Trybunał Konstytucyjny służą w praktyce zwiększaniu swobody polityków.

– Politykom chodzi tylko o jedno: żeby było więcej wolności dla nich, więcej możliwości rozszerzania swojej władzy, do czego najlepszym wyrazem jest postulat zniesienia Trybunału Konstytucyjnego – ocenia konstytucjonalista.

W tym kontekście prof. Piotrowski odrzuca przekonanie, że sama zmiana ustawy zasadniczej automatycznie poprawi jakość życia publicznego.

– Zmienimy konstytucję i co? I oni nagle zaczną zachowywać się empatycznie, porządnie, uczciwie? – pyta prof. Ryszard Piotrowski.

Ostatecznie zdecydują wyborcy

Prof. Piotrowski przypomina, że zmiana konstytucji wymaga odpowiedniej większości w Sejmie i Senacie. Przy obecnym układzie politycznym takiej większości nie ma.

– Potrzeba większości odpowiedniej w Sejmie i w Senacie. I tej większości nie ma i nie będzie – mówi konstytucjonalista.

W jego ocenie realna przyszłość prezydenckiej inicjatywy zależy od wyniku kolejnych wyborów i decyzji obywateli.

– Ostatecznie zdecyduje suweren. To znaczy zdecydują wyborcy – podsumowuje prof. Ryszard Piotrowski.