Kryzys paliwowy uderza w lotnictwo. Kolejne bankructwa?

Upadek Spirit Airlines to sygnał

Rozmówca Radia Wnet, ekspert rynku lotniczego Janusz Janiszewski, szeroko odniósł się do bankructwa amerykańskiego przewoźnika Spirit Airlines, wskazując, że choć firma już wcześniej zmagała się z problemami finansowymi, to obecny kryzys paliwowy przesądził o jej losie.

Podkreślił, że sytuacja geopolityczna i zakłócenia dostaw paliwa lotniczego wywołały gwałtowny wzrost kosztów operacyjnych, który dla słabszych podmiotów okazał się nie do udźwignięcia.

— Spirit Airlines zostały pierwszą ofiarą sytuacji geopolitycznej i kryzysu paliwowego — zaznaczył.

Ekspert wyjaśnił, że paliwo stanowi od 27 do nawet 45 proc. kosztów operacyjnych lotu, a przy obecnych wzrostach cen udział ten może sięgać nawet 80–90 proc.

Linie ograniczają połączenia

Janiszewski szczegółowo opisał mechanizmy, które dziś wdrażają przewoźnicy, próbując dostosować się do gwałtownie zmieniającej się sytuacji rynkowej. Linie lotnicze redukują przede wszystkim mniej rentowne kierunki oraz częstotliwość połączeń.

Wskazał, że działania te obejmują zarówno globalnych gigantów, jak i europejskich przewoźników, w tym także polskie linie.

— Linie ograniczają częstotliwość lotów i utrzymują tylko najbardziej rentowne połączenia — tłumaczył.

To reakcja kryzysowa, która ma pozwolić na utrzymanie płynności finansowej przy jednoczesnym ograniczaniu strat.

Groźba niedoborów paliwa w Europie

Ekspert zwrócił uwagę, że problem nie dotyczy już wyłącznie cen paliwa, ale także jego dostępności. Szczególnie narażone są regiony, które w dużym stopniu opierały się na dostawach z rejonu Zatoki Perskiej.

W jego ocenie, jeśli sytuacja nie ulegnie stabilizacji w najbliższych tygodniach, niedobory mogą dotknąć także Europę.

— Możemy mieć do czynienia nie tylko ze wzrostem cen, ale realnymi brakami paliwa — ostrzegł.

Wśród najbardziej zagrożonych kierunków wymienił m.in. Wielką Brytanię, Francję, Hiszpanię i Grecję, co może przełożyć się na poważne zakłócenia w sezonie letnim 2026.

Bilety lotnicze wyraźnie zdrożeją

Rosnące koszty paliwa już teraz zaczynają być przenoszone na pasażerów. Janiszewski wskazał, że linie lotnicze doliczają do biletów dodatkowe opłaty paliwowe, które w najbliższych miesiącach mogą znacząco wzrosnąć.

Ekspert przedstawił konkretne prognozy dotyczące skali podwyżek.

— Dziś mówi się o około 50 euro więcej na bilecie, ale w szczycie sezonu może to być nawet 120 euro — zaznaczył.

Zmiana mapy lotniczej świata

W rozmowie pojawił się także wątek zakłóceń w funkcjonowaniu globalnych hubów przesiadkowych. Zamknięcie lub ograniczenie operacji w kluczowych portach na Bliskim Wschodzie wymusiło reorganizację ruchu lotniczego.

Ekspert szczegółowo opisał, jak europejskie lotniska próbują przejąć część ruchu, ale jednocześnie wskazał, że nie są w stanie w pełni zastąpić dotychczasowych centrów przesiadkowych.

— Mapa lotnicza świata całkowicie się zmieniła — podkreślił.

Kto jest najbardziej zagrożony?

Janiszewski wskazał wyraźnie, że choć kryzys dotyka wszystkich przewoźników, to najbardziej narażone są linie o ograniczonych rezerwach finansowych i działające na niskich marżach.

Szczególnie trudna sytuacja może dotyczyć mniejszych przewoźników czarterowych oraz tanich linii bez odpowiedniego zaplecza finansowego.

— Największe ryzyko dotyczy linii z małą poduszką finansową i ograniczoną płynnością — ocenił.

Jednocześnie uspokoił, że najwięksi gracze rynku, tacy jak Ryanair czy Wizz Air, dzięki skali działalności i zabezpieczeniom finansowym, powinni przetrwać obecne turbulencje.

Kryzys może potrwać latami

Ekspert nie ma wątpliwości, że skutki obecnej sytuacji będą długofalowe. Nawet jeśli napięcia geopolityczne osłabną, branża lotnicza może odczuwać konsekwencje przez kolejne lata.

W jego ocenie rynek, który dopiero co odbudował się po pandemii COVID-19, ponownie znalazł się w fazie poważnych turbulencji.

— Jeżeli sytuacja potrwa dłużej, wpływ na branżę może być odczuwalny przez dwa–trzy lata — podsumował.