Wybór KRS i chaos proceduralny. Padają zarzuty o naruszenie prawa i RODO

Wybór członków Krajowej Rady Sądownictwa formalnie odbywa się według tych samych zasad co w poprzednich latach, ale w praktyce został uzupełniony o nowy, budzący kontrowersje element. Chodzi o organizowane w całej Polsce zgromadzenia sędziowskie, które mają opiniować kandydatów. Zdaniem części środowiska to rozwiązanie nie tylko nie ma podstawy prawnej, ale może rodzić poważne konsekwencje.

Wybór KRS według ustawy – co się nie zmieniło

– Reguły są te same, które obowiązywały podczas poprzednich dwóch wyborów. Sejm wybiera piętnastkę sędziów spośród kandydatów, którzy spełnili kryteria formalne – mówi Łukasz Piebiak.

Jak wskazuje, do procedury zgłosiło się 60 sędziów, a ostatecznego wyboru 15 członków dokona Sejm. Obowiązująca od 2018 roku ustawa o KRS nie została zmieniona i nadal określa zasady tego procesu, w tym konieczność uwzględnienia przedstawicieli różnych klubów parlamentarnych.

Prok. Marek Wełna wraca do gry. Od walki z mafią paliwową do kontrowersji wokół Giertycha i Polnordu

Marek Wełna wraca na jedno z najważniejszych stanowisk w polskiej prokuraturze z wizerunkiem bezkompromisowego śledczego…

„Pozaprawna procedura”. Spór o zgromadzenia sędziów

Największe kontrowersje budzi jednak dodatkowy element – zgromadzenia sędziowskie, które mają opiniować kandydatów w dniach 20–22 kwietnia.

– Ta procedura po prostu nie istnieje w prawie. Ani ustawa o KRS, ani przepisy dotyczące sądów nie przewidują kompetencji zgromadzeń sędziowskich do opiniowania kandydatów – podkreśla Łukasz Piebiak.

Jak dodaje, organy państwowe – a do takich zaliczają się zgromadzenia sędziowskie – mogą działać wyłącznie w granicach prawa.

– Skoro ustawodawca tego nie przewidział, to takie opiniowanie jest formułą kompletnie pozaprawną i pozbawioną znaczenia prawnego – zaznacza.

Trybunał Konstytucyjny reaguje na wypowiedź Waldemara Żurka ws. oświadczenia majątkowego

Minister Waldemar Żurek został wezwany przez Trybunał Konstytucyjny do sprostowania nieprawdziwych informacji, dotyczący…

W ocenie b. wiceministra sprawiedliwości udział w takich działaniach może mieć również konsekwencje dla samych sędziów.

– Organizowanie takich zgromadzeń, a być może nawet uczestnictwo w nich, może być odczytywane jako delikt dyscyplinarny – mówi.

Część kandydatów już zapowiedziała bojkot tej formuły i apeluje do innych sędziów, by również w niej nie uczestniczyli.

Spór o dane osobowe. W tle RODO

Do sporu o legalność procedury dochodzi jeszcze jeden problem – przetwarzanie danych osobowych kandydatów.

– Nie da się przeprowadzić tego procesu bez przetwarzania danych osobowych sędziów, którzy mają w nim brać udział – wskazuje Łukasz Piebiak.

Prok. Marek Wełna wraca do gry. Od walki z mafią paliwową do kontrowersji wokół Giertycha i Polnordu

Marek Wełna wraca na jedno z najważniejszych stanowisk w polskiej prokuraturze z wizerunkiem bezkompromisowego śledczego…

Jak relacjonuje, część kandydatów złożyła już formalne sprzeciwy wobec wykorzystywania ich danych w ramach tych zgromadzeń.

Kandydaci sprzeciwiają się temu, żeby w ogóle o nich rozmawiano, przetwarzając ich dane osobowe na tych zgromadzeniach

Sytuacja ma dotyczyć m.in. Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdzie przed planowanym zgromadzeniem wpłynęły takie sprzeciwy.

– Jeżeli to będzie miało miejsce, będzie zaangażowany prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Tego tak nie zostawimy – zapowiada gość „Odysei Wyborczej.

„Zasłona dymna” wokół KRS?

W ocenie rozmówcy cała sytuacja ma szerszy kontekst polityczny i jest próbą zmiany narracji wokół KRS.

– To wszystko bierze się z tego, że ktoś chce się teraz wycofać z tego, co przez osiem lat głosił – mówi.

I dodaje:
– Przez lata mówiono, że ten proces jest nielegalny. A teraz nagle ma być legalny, bo stworzy się zasłonę dymną. To jest aż nadto czytelne – ocenia.

Spór o sposób wyboru KRS wchodzi więc w nową fazę. Formalna procedura pozostaje bez zmian, ale jej praktyczne rozszerzenie może doprowadzić nie tylko do konfliktu politycznego, lecz także do sporów prawnych i interwencji instytucji odpowiedzialnych za ochronę danych osobowych.