Wysokie ceny energii. „Europa sama osłabia własną gospodarkę”

Raport o cenach energii

Punktem wyjścia do dyskusji był raport „Konkurencyjność czy transformacja. Nowa mapa energetyczna Polski”, przygotowany przez Polskie Towarzystwo Gospodarcze. Szczepan Ruman przekonywał, że dokument powstał jako odpowiedź na coraz większe problemy przedsiębiorców związane z kosztami energii. Temat wraca regularnie. Firmy alarmują coraz mocniej. Przemysł zaczyna przegrywać konkurencję z gospodarkami spoza Europy.

Autorzy raportu przekonują, że energia dla polskiego przemysłu mogłaby kosztować około 300 zł za megawatogodzinę. Według Rumana nie jest to abstrakcyjny poziom cen, lecz standard funkcjonujący w wielu państwach spoza Unii Europejskiej.

– We wszystkich gospodarkach z grupy G20 pozaeuropejskich ceny energii są po prostu na takim poziomie. Europa sama podnosi sobie koszty funkcjonowania przemysłu i później próbuje to rekompensować kolejnymi mechanizmami wsparcia. W efekcie przedsiębiorcy coraz częściej przegrywają konkurencję z firmami spoza Europy – mówił Szczepan Ruman.

Europa sama podnosi koszty

Ruman bardzo ostro oceniał sposób funkcjonowania europejskiego rynku energii. Jego zdaniem system został nadmiernie przeregulowany, a polityka klimatyczna UE zaczęła żyć własnym życiem. Coraz więcej pieniędzy trafia do systemów dopłat, rekompensat i mechanizmów wsparcia. Jednocześnie rachunki dla przedsiębiorców nadal rosną.

„To doprowadzi do likwidacji tysięcy miejsc pracy”. Hutek alarmuje ws. Zielonego Ładu

Bogusław Hutek, szef górniczej Solidarności, ostro skrytykował unijną politykę klimatyczną. W rozmowie mówił o rosnących…

– Sposób przeregulowania energetyki w Unii Europejskiej przekroczył wszelkie możliwe znane w historii poziomy. Coraz częściej nie patrzymy już na realną konkurencyjność gospodarki, tylko na kolejne regulacje i wskaźniki. To zaczyna być dla Europy bardzo niebezpieczne – mówił.

Ekspert zwracał uwagę, że wiele państw poza Europą prowadzi dużo bardziej pragmatyczną politykę energetyczną. Tam priorytetem pozostaje stabilna i tania energia dla przemysłu.

– W Stanach Zjednoczonych czy Chinach najpierw myśli się o gospodarce. Europa coraz częściej sama zakłada sobie kolejne ograniczenia – dodawał Ruman.

ETS pod ostrzałem ekspertów

Dużo miejsca poświęcono systemowi ETS i wpływowi polityki klimatycznej UE na konkurencyjność europejskiej gospodarki. Szczepan Ruman przekonywał, że obecny model został skonstruowany w sposób niesprawiedliwy wobec państw takich jak Polska i coraz bardziej przypomina mechanizm finansowy oderwany od realnej gospodarki.

– Konstrukcja mechanizmu ETS jest nieuczciwa. Jednych faworyzuje, drugich dyskryminuje. Polska ponosi dziś ogromne koszty transformacji, podczas gdy część państw Zachodu budowała swoją przewagę przez dziesięciolecia w zupełnie innych warunkach – mówił Ruman.

W podobnym tonie wypowiadał się również Piotr Nowak. Zwracał uwagę, że wysokie ceny energii zaczynają coraz mocniej wpływać na decyzje inwestycyjne firm i osłabiają konkurencyjność europejskiego przemysłu wobec Stanów Zjednoczonych i Azji.

– Dzisiaj przedsiębiorcy patrzą przede wszystkim na koszty. Jeżeli energia w Europie będzie wyraźnie droższa niż w USA czy Chinach, to kapitał po prostu zacznie odpływać poza Unię Europejską. I to już się zaczyna dziać – mówił Nowak.

Do dyskusji włączył się także prof. Władimir Ponomariow. Zwracał uwagę, że energia staje się dziś jednym z najważniejszych elementów globalnej rywalizacji gospodarczej i politycznej.

– Energia staje się elementem strategicznej rywalizacji między państwami. To już nie jest wyłącznie temat gospodarczy. Państwa budują dziś swoją pozycję również poprzez dostęp do taniej energii i surowców – podkreślał prof. Ponomariow.

Węgiel nadal może być tani

Dużo miejsca poświęcono także kwestii produkcji energii z węgla. Zdaniem Rumana w debacie publicznej często pomija się realne koszty produkcji energii w polskich elektrowniach. Ekspert przekonywał, że energia z krajowego węgla nadal może być konkurencyjna cenowo.

Spór o projekt środowiskowy. „Bandyterka w ministerstwie”

Dr Grzegorz Chocian ostro skrytykował działania Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Prezes Fundacji Eko Pro Bono uważa, ż…

– Energia produkowana przez tę elektrownię wychodzi poniżej 200 zł za megawatogodzinę. O tym bardzo rzadko mówi się w debacie publicznej. Zamiast tego przez lata budowano narrację, że polski węgiel jest całkowicie nieopłacalny – mówił Ruman.

Ekspert przekonywał również, że część problemów polskiego górnictwa została wytworzona politycznie poprzez ograniczanie inwestycji i wieloletnie zaniedbania.

Europa traci konkurencyjność

Goście audycji wielokrotnie wracali do pytania o przyszłość europejskiej gospodarki. Ich zdaniem obecny model polityki energetycznej prowadzi do stopniowej utraty konkurencyjności wobec USA i Chin. Wysokie ceny energii zaczynają wpływać nie tylko na przemysł ciężki, ale również na cały łańcuch gospodarczy.

– Europa jest bez przywódców i to jest tragiczne dla Europy. Dzisiaj nie widzimy polityków, którzy potrafią myśleć strategicznie w perspektywie kilkunastu lat. Europa bardziej reaguje na wydarzenia niż sama je kreuje – mówił Szczepan Ruman.