Wołowina, fot. pxhere.com
Posłuchaj całej rozmowy:
Rosnące ceny żywności mogą być wiosną i latem jednym z najmocniejszych wstrząsów dla domowych budżetów. Jan Krzysztof Ardanowski, były minister rolnictwa, obecnie doradca Prezydenta RP zwraca uwagę, że kryzys nie bierze się znikąd. Zbiega się z początkiem prac polowych i uderza w rolnictwo przez energię, paliwo i nawozy. A to są koszty, których nie da się ominąć.
Jeżeli będą bardzo drogie nawozy, jeżeli jest drogie paliwo, to w sposób przewidywalny wzrosną ceny żywności
– mówi.
Były minister rolnictwa podkreśla, że rolnicy kupują środki produkcji na bieżąco. Nie mają zapasów i nie mają też komfortu, by czekać, aż sytuacja się uspokoi. Gdy trzeba wjechać w pole, trzeba zatankować i trzeba zasilić uprawy.
Ludzie są przerażeni. Koszty w rolnictwie rosną niewspółmiernie
– podkreśla.
W ocenie Ardanowskiego droższe paliwo to dopiero pierwszy etap. Drugim jest gaz. To właśnie gaz ziemny jest kluczowym surowcem dla produkcji nawozów syntetycznych, zwłaszcza azotowych. A bez pierwszej dawki azotu wiosną nie ma normalnej wegetacji ozimin i rzepaku.
Pierwsza dawka nawozu jest niezbędna. Ona już powinna trafić do zasilenia ozimin
– zaznacza.
Ardanowski wskazuje też na rolę krajów Zatoki Perskiej w światowym eksporcie mocznika. Jeśli eksport jest ograniczony, a ceny gazu rosną, rynek nawozów reaguje natychmiast. W rozmowie pada teza o skokach cen, których rolnictwo nie jest w stanie wchłonąć.
To powoduje drastyczny wzrost cen nawozów. To, co obserwujemy, to wzrosty około 40 procent
– mówi.
Według Ardanowskiego w takich warunkach państwo powinno działać szybko. Tymczasem on słyszy zapowiedzi analiz i zastanawiania się, kiedy w praktyce rolnicy już muszą podejmować decyzje w polu.
Są potrzebne decyzje. Nie tylko analizowanie i zastanawianie
– podkreśla.
Ardanowski zwraca uwagę, że nawozy mineralne są ważne, ale jednocześnie warto wrócić do polityk, które pozwalają lepiej wykorzystać zasoby już obecne w glebie. Wskazuje na znaczenie odkwaszania i poprawy przyswajalności składników, co w praktyce może łagodzić skutki drożyzny nawozowej.
Uruchomiliśmy ogromny program odkwaszania gleb. Teraz takich programów praktycznie nie ma
– mówi.
W jego logice to element większego problemu. Rolnictwo działa w systemie naczyń połączonych, a ceny na końcu i tak widzi konsument.
Łańcuch żywnościowy jest systemem naczyń połączonych
– zaznacza.
Ardanowski obok drożyzny stawia jeszcze jeden wątek: bezpieczeństwo żywnościowe w sensie jakości tego, co trafia na rynek. W rozmowie wraca do umowy Mercosur i do przekonania, że obietnice o twardych kontrolach i klauzulach lustrzanych nie przekładają się na praktykę.
Ameryka Południowa powiedziała, że żadnych zabezpieczeń nie będzie stosowała
– mówi.
Były minister wskazuje, że w jego ocenie Unia przerzuciła część odpowiedzialności na instytucje krajów eksportujących, a nie buduje własnego realnego systemu kontroli. Podaje też przykład wykrycia w Europie niedozwolonej substancji w mięsie.
W Europie pojawiła się wołowina, która zawierała estradiol, hormon wzrostu
– zaznacza.
W tym kontekście apeluje o wzmocnienie polskich inspekcji i o wybór krajowej żywności jako najprostszy sposób ograniczenia ryzyka.
Kupujcie polską żywność
– podkreśla.
W końcówce rozmowy Ardanowski przyznaje, że rozczarowanie rolników dotyczy także poprzednich lat i błędów różnych ekip. W jego ocenie dziś na wsi dominuje zniechęcenie do całej klasy politycznej, a rolnicy częściej popierają partie niż chcą się w nie angażować.
Rolnicy są zniechęceni do wszystkich partii. Uważają, że to synonim oszustwa i patologii
– mówi.
Zapowiada też aktywność stowarzyszenia Polski Chleb, które ma przedstawiać rozwiązania dla rolnictwa i bezpieczeństwa żywnościowego, a nie tylko krytykę.
Zarejestrowaliśmy Stowarzyszenie Polski Chleb. Będziemy przedstawiali rozwiązania dla rolnictwa
– podkreśla.
/ad
