Znamy punktację Konkursu Chopinowskiego. Co zdecydowało o zwycięstwie Erica Lu?

Narodowy Instytut Fryderyka Chopina udostępnił pełne zestawienie punktacji XIX Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina. To długo wyczekiwany moment dla melomanów i środowiska muzycznego, ponieważ po raz kolejny można prześledzić dokładne oceny jurorów, poznać rozbieżności punktowe oraz przyjrzeć się kryteriom, które zdecydowały o kolejności finalistów i ostatecznym zwycięstwie Erica Lu. który – jak teraz wiadomo – nie był liderem przez cały czas.

Posłuchaj naszego wywiadu ze zwycięzcą!

Tegoroczny XIX Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina udowodnił, że sztuka pianistyki łączy w sobie elementy sportowej duszy artystycznej i… matematycznej precyzji. Analiza finałowych wyników, zestawiona z regulaminem pracy Jury, odsłania mechanizmy rządzące tym prestiżowym konkursem oraz tłumaczy, dlaczego ostateczny werdykt wyglądał właśnie tak.

Triumf konsekwencji: Eric Lu

Zwycięzcą Konkursu został Eric Lu, pianista, który według Jury od pierwszego etapu utrzymywał znakomity, a przede wszystkim równy poziom artystyczny. Jego końcowa wyniosła 22,43 punktu, co czyni go jedynym finalistą bez wyraźnego spadku formy. Ta stabilność – połączona z umiejętnością rozwijania interpretacji utworów Chopina w kolejnych etapach – stała się niewątpliwie fundamentem zwycięstwa. Lu, gdyby pokusić się o interpretację wyników, nie tyle “zaskakiwał”, co konsekwentnie przekonywał do swojego stylu.

Z 31 miejsca do laureata – filmowa historia Williama Yanga

William Yang ukończył I etap na 31. miejscu, jednak w kolejnych odsłonach znacząco poprawiał wyniki, co pozwoliło mu awansować do finału i zakończyć Konkurs w czołówce (Laureat – 6 miejsca) — był to jeden z największych wzrostów tej edycji. David Khrikuli również nie zaczął z najwyższego „c”, pierwszy etap został oceniony na 20,52 pkt. co dało mu 25 miejsce. Ostatecznie zajął miejsce 9, czyli pierwsze, które w tej edycji nie dawało nagrody.

Z kolei Kevin Chen, początkowo typowany na zwycięzcę, uzyskał najwyższą notę I etapu (22,93) i był liderem. Później jednak punktował za mało i nawet lepsze wykonanie finału nie pomogło w odzyskaniu prowadzenia.

Piotr Alexewicz liderem wśród Polaków

Ciekawie wygląda również sytuacja punktowa Polaków. Wśród polskich uczestników najwyżej sklasyfikowany został Piotr Alexewicz, który uzyskał średnią 21,03 punktu i zakończył Konkurs na 5. miejscu. Polscy pianiści notowali dobre wyniki w I etapie, jednak w kolejnych odsłonach ich średnie punktowe spadały, co przełożyło się na mniejszą liczbę awansów do finału. Adam Kałduński, laureat nagrody za najlepszą Balladę, uzyskał w pierwszym etapie (tym, w którym Balladę się wykonuje) 21,44 pkt. i miejsce 9 (najlepsze spośród Polaków). Najlepszym z Polaków, który nie zakwalifikował się do II etapu był Mateusz Dubiel, który zajął 46 miejsce z 19,12 punktami. „Najgorszy” z zakwalifikowanych po I etapie pianistów, Kai-Min Chang, miał 19,59 pkt.

Warto również zwrócić uwagę na Polaków, którzy grali w III etapie, ale nie zmieścili się w gronie 11 finalistów. Piotr Pawlak i Yehuda Prokopowicz zajęli w 3 etapie miejsca 19 i 20 mając kolejno 19,79 i 19,73 punkty.

Drastyczna matematyka – Hyo Lee poza finałem

Opublikowane wyniki ukazują pewną gorzkość, o czym wielu pianistów się może przekonać. Najlepszym przykładem jest Hyo Lee, 18-letni pianista z Korei Południowej, który zakończył 3 etap z wynikiem 20,82 pkt. Był to pierwszy pianista który nie kwalifikował się do finału. Tuż nad nim, na 11 miejscu plasował się Piotr Alexewicz który miał… 20,84 punkty.

Matematyka nie była też uprzejma dla Davida Khrikulego, który zakończył zmagania z wynikiem 20,84, co dało mu 9 miejsce. William Yang, plasujący się tuż nad nim, na koniec otrzymał wynik 20,91 pkt. To oznacza, że Gruzin był o 5 setnych od tytułu laureata…

Wyniki dostępne są TUTAJ

Opublikowane wyniki obejmują nie tylko finały, lecz również oceny pierwszych trzech etapów. System oceniania w XIX Międzynarodowym Konkursie Chopinowskim opierał się na punktach. Każdy juror oceniał występ uczestnika osobno w każdym etapie, przyznając od 1 do 25 punktów (25 oznacza „doskonały”, 23–24 „wyjątkowy”, a 18–22 „bardzo dobry”), a oceny te dotyczą wyłącznie danego etapu, bez wpływu poprzednich. Juror nie oceniał swoich studentów – w takim przypadku wpisuje się literę „S”. Aby zapewnić obiektywność, skrajne oceny odbiegające od średniej pozostałych jurorów (o więcej niż 3 punkty w I etapie oraz 2 punkty w II, III i finale) są automatycznie korygowane do dopuszczalnego poziomu, co eliminuje zarówno zaniżanie, jak i faworyzowanie uczestników. Następnie wyniki z poszczególnych etapów są kumulowane z odpowiednimi wagami: I etap – 10%, II – 20%, III – 35% i finał – 35%, co w praktyce oznacza, że ostateczny wynik w największym stopniu determinują występy od III etapu wzwyż. Mimo to końcowa punktacja nie przesądza jeszcze o ostatecznej kolejności – Jury może zmienić miejsca laureatów o jedną pozycję większością 2/3 głosów (a o dwie pozycje przy 3/4 głosów), dzięki czemu końcowy werdykt stanowi połączenie matematycznej precyzji, oceny artystycznej oraz dyskusji jurorów.

Rozbieżności w ocenach

Przy dogłębnej analizie tabeli z punktacją poszczególnych uczestników, można dostrzec znaczne różnice w ocenach jurorów dotyczących tego samego uczestnika. Tu znowu można przywołać przykład Davida Khrikuliego. Jego najwyższa nota za wykonanie w finale wynosiła aż 25 punktów — taką ocenę przyznał John Alisson. Z kolei m.in. Garrick Ohlsson i Yulianna Avdeeva przyznali pianiście 17 punktów. Interesujący jest też przypadek Chińczyka Hao Rao, który odpadł po drugim etapie. W tej rundzie jego noty wahały się od 15 do 25 punktów! Jednak należy pamiętać, że przy wyliczaniu ostatecznej punktacji zastosowano system eliminacji not skrajnych, co pozwoliło skorygować owe rozbieżności.

Zachęcamy do wysłuchania naszej rozmowy z członkiem Jury Johnem Allisonem, w której to m.in. porusza temat kryteriów oceny pianistów.

Posłuchaj wywiadu z jurorem Johnem Allisonem!