Dr Bryc: Izrael spodziewa się trzeciej wojny izraelsko-libańskiej. Hezbollah chce przykryć sprawę zabójstwa Haririego

Dr Agnieszka Bryc opowiada o starciach Izraela na froncie północnym i południowym, normalizacji stosunków ze ZEA, protestach przeciw premierowi Netanjahu i zabójstwie byłego premiera Libanu.


Ekspert ds. polityki bliskowschodniej, dr Agnieszka Bryc wskazuje, że Izrael posiada 2 otwarte fronty militarne, gdzie przeprowadzane są operacje zbrojne na odcinku północnym z Syrią i Libanem oraz południowym ze strefą Gazy.

Izrael od dłuższego czasu prognozuje, że prędzej czy później dojdzie do wybuchu wojny na dużą skalę na froncie izraelsko-libańskim. Spodziewa się, że dojdzie do trzeciej wojny izraelsko-libańskiej, ale nie z samym Libanem, tylko z organizacją terrorystyczną Hezbollahu […] Natomiast na południu cały czas toczy się konfrontacja pomiędzy Izraelem a Hamasem.

Rozmówczyni Jaśminy Nowak zwraca uwagę, że w ostatnim czasie doszło do „przełamania geopolitycznego”, gdy pierwszy raz od 1994 roku i podpisania porozumienia z Jordanią, arabskie państwo, jakim są Zjednoczone Emiraty Arabskie uznały istnienie państwa żydowskiego.

Warto także przypomnieć, że co chwile dochodzi do incydentów na tych dwóch kierunkach, ale warto powstrzymać się przed kasandrystycznymi scenariuszami, bo ani Izraelowi, Hezbollahowi czy Hamasowi nie chodzi o to, by stać się częścią wielkiej konfrontacji […] Raczej chodzi o zwycięstwo strategiczne i osiągnięcie swoich celów.

Dr Agnieszka Bryc przypomina, że po wybuchu w porcie w Bejrucie, Hezbollahowi udało się przykryć sprawę zabójstwa byłego libańskiego premiera Rafika Haririego, o czym niedawno poinformował jeden z trybunałów ONZ.

To, co się wydarzyło w porcie, pozwoliło na chwilę przykryć tę sprawę […] Starcia na granicy pomiędzy Hezbollahem i armią izraelską pozwalają Hezbollahowi odciągnąć uwagę od komentowania sprawy m.in. Rafika Haririego, czy odpowiedzialność Hezbollahu za trudną sytuację gospodarczą w Libanie.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

M.K.

Dr Bryc: Hezbollah jest państwem w państwie w Libanie. Izrael i USA są obwiniane za każdą tragedię na Bliskim Wschodzie

Dr Agnieszka Bryc mówi o wsparciu władz Izraela dla Libańczyków, niepokojach Tel-Awiwu spowodowanych rosnącą siłą Hezbollahu i trudnych stosunkach arabsko-żydowskich.


Ekspert ds. polityki bliskowschodniej, Dr Agnieszka Bryc mówi o reakcjach Izraelczyków na tragiczny wybuch, który miał miejsce w Libanie i wylicza, że prezydent Izraela złożył list kondolencyjny władzom w Libanie, premier Netanjahu zaoferował pomoc humanitarną i medyczną, a mer Tel-Awiwu oświetlił tamtejszy ratusz w kolorach flagi Libanu. Pomoc dla Libanu od władz Izraela będzie wysłana pośrednio przez zewnętrzne podmioty jak ONZ.

Wiemy, że Libańczycy przyjęli pomoc Izraelską, więc to potwierdza fakt, że zniszczenia są ogromne i nie ma znaczenia, że przyjmuje się pomoc od dotychczasowego wroga państwa. Izraelczycy poszli na układ taki, że pomoc nie ma charakteru bezpośredniego, bo to psułoby nastroje społeczne w Libanie.

Rozmówczyni Jaśminy Nowak wspomina, że Izrael jest uznawany jedynie przez Jordanie i Egipt, co odwzorowuje trudne stosunki pomiędzy państwami arabskimi, a narodem żydowskim. Od 2006 roku po wojnie z Hezbollahem, Izrael bacznie przygląda się bazom tej organizacji w południowym Libanie, a od 2012 roku, kiedy wybuchła wojna w Syrii, strach został dodatkowo spotęgowany, przez radykalne wzmocnienie militarne Hezbollahu.

Izraelczycy naprawdę bardzo obawiają się tego, że Hezbollah zdobył w Syrii niewiarygodne zdolności armijne i przekształcił się z organizacji terrorystyczno-partyzanckiej w klasyczną armię (…) Hezbollah jest państwem w państwem w Libanie.

Dr Agnieszka Bryc podkreśla, że na Bliskim Wschodzie łatwo jest zaszczepić spiskowe teorie, jak te, że za wszelkimi tragediami w państwach arabskich np. takich jak eksplozja w Bejrucie, zawsze stoją Amerykanie.

Hezbollah próbuje tworzyć wizerunek taki, że za wszystkim stoją Amerykanie albo Izraelczycy (…) Tak jest też tym razem. Izraelczycy mają problem z tym, że z jednej strony pomagają w sytuacji kryzysowej, a z drugiej strony są obwiniani, że to oni stoją za tymi tragediami państw arabskich.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

M.K.

Dr Agnieszka Bryc, Natalia Nitek-Płażyńska, dr Jarosław Sachajko, dr Krzysztof Drożdż – Popołudnie WNET – 06.08.2020 r.

Popołudnia WNET można słuchać od poniedziałku do piątku w godzinach 16:00 – 18:00 na: www.wnet.fm, 87.8 FM w Warszawie, 95.2 FM w Krakowie i 96,8 FM we Wrocławiu. Zaprasza Jaśmina Nowak.

Goście Popołudnia WNET:

dr Agnieszka Bryc – ekspert ds. polityki bliskowschodniej, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu;

Natalia Nitek-Płażyńska – działaczka społeczna;

dr Jarosław Sachajko – poseł PSL;

dr Krzysztof Drożdż i Tomasz Bliski – prezes i członek zarządu firmy Capital Lex S.A.


Prowadzący: Jaśmina Nowak

Realizator: Marcin Głos


Ekspert ds. polityki bliskowschodniej, dr Agnieszka Bryc mówi o reakcjach Izraelczyków na tragiczny wybuch, który miał miejsce w Libanie i wylicza, że prezydent Izraela złożył list kondolencyjny władzom w Libanie, premier Netanjahu zaoferował pomoc humanitarną i medyczną, a mer Tel-Awiwu oświetlił tamtejszy ratusz w kolorach flagi Libanu. Pomoc dla Libanu od władz Izraela będzie wysłana pośrednio przez zewnętrzne podmioty jak ONZ. Rozmówczyni Jaśminy Nowak wspomina, że Izrael jest uznawany jedynie przez Jordanie i Egipt, co odwzorowuje trudne stosunki pomiędzy państwami arabskimi, a narodem żydowskim. Od 2006 roku po wojnie z Hezbollahem, Izrael bacznie przygląda się bazom tej organizacji w południowym Libanie, a od 2012 roku, kiedy wybuchła wojna w Syrii, strach został dodatkowo spotęgowany, przez radykalne wzmocnienie militarne Hezbollahu. Dr Agnieszka Bryc podkreśla, że na Bliskim Wschodzie łatwo jest zaszczepić spiskowe teorie, jak te, że za wszelkimi tragediami w państwach arabskich np. takich jak eksplozja w Bejrucie, zawsze stoją Amerykanie.


Natalia Nitek-Płażyńska komentuje marcowy wyrok sądu, który orzekał w sprawie niemieckiego pracodawcy powódki, Hansa G. oskarżonego o naruszenie dóbr osobistych w postaci godności i poczucia tożsamości narodowej: „Wedle tego wyroku, ofiara jest podwójnie uciemiężona i nie ma prawa walczyć o swoje prawa w sądzie (…) wiedziałam, że muszę mięć twarde dowody, a sąd dzisiaj mówi wprost, że zbieranie dowodów na przestępstwo jest karane i jest to czyn niegodny”. Zdaniem działaczki społecznej wyrok ten został wydany wbrew godności Polaka i polskiej racji stanu.


Poseł PSL, dr Jarosław Sachajko negatywnie ocenia dzisiejszą manifestacje polityków Lewicy, którzy przyszli na zaprzysiężenie prezydenta Dudy z transparentami i tęczowymi maseczkami. Dodatkowo wydarzenie to, w które wpisali się również nieobecni politycy Platformy Obywatelskiej, pokazuje jak bardzo podzielona jest Polska. Rozmówca Jaśminy Nowak wskazuje, że w przemówieniu prezydenta Dudy, zabrakło szczegółowego opisu polityki zagranicznej, a mianowicie wskazania roli Polski w UE, przyszłych relacji z Wielką Brytanią po Brexicie czy stosunków z Rosją i Białorusią. Dr Sachajko wskazuje także na mankamenty polityki rolnej prowadzonej przez PiS i zalicza do nich nieskuteczną walkę z ASF, który nadal się rozprzestrzenia i dziesiątkuje polskie gospodarstwa rolne, brak wyrównanych dopłat dla rolników z środków europejskich, nierówne dopłaty do paliwa dla rolników hodujących bydło lub trzodę chlewną oraz nieudane negocjacje środków dla Polski w ramach Wspólnej Polityki Rolnej.


Członek zarządu Tomasz Bliski i prezes firmy Capital Lex S.A., dr Krzysztof Drożdż opowiadają o sprawach sądowych, w których pacjent pozywa lekarza o popełnienie błędu medycznego i wskazują, że każdego roku w Polsce dochodzi od 28 do 40 tys. tego rodzaju niepowodzeń, a rocznie do polskich sądów wpływa 1 tys. takich spraw. Jak podkreślają rozmówcy Radia Wnet, polscy lekarze zazwyczaj ukrywają błędy medyczne i zrzucają odpowiedzialność na powikłania. Kluczem dla udowodnienia winy jest dokumentacja medyczna, dzięki której można znaleźć dowód, a następnie wygrać sprawę w sądzie i otrzymać odszkodowanie. Roszczeń z błędów medycznych można dochodzić do 10 lat wstecz, ale nie później niż 3 lata od momentu, kiedy dowiedzieliśmy się, który podmiot jest zobowiązany do naprawienia szkody. Tomasz Bliski z firmy Capital Lex podkreśla, że ich przedsiębiorstwo nie przegrało jeszcze żadnej sprawy, a ich klienci nie ponoszą żadnych kosztów związanych z weryfikacją sprawy, która pozwala określić czy szansę na wygraną w sądzie.

Dr Bryc: Chińczycy inwestują w bardzo newralgiczne punkty. Bezpieczeństwo Izraela naprawdę zależy od współpracy z USA

Śmierć chińskiego dyplomaty, inwestycje Państwa Środka, amerykańska presja i nowa koalicja rządowa. Dr Agnieszka Bryc o sytuacji w Izraelu, jego postawie wobec Chin i USA oraz sytuacji wewnętrznej.


Dr Agnieszka Bryc komentuje śmierć ambasadora  ChRL w Izraelu, która miała miejsce w niedzielę. 57-letni Du Wei został znaleziony martwy w swoim domu na północ od Tel Awiwu. W sprawie tej toczą się śledztwa chińskie i izraelskie. Przy tej okazji ekspertka omawia zaangażowanie Chin w Izraelu. Zauważa, że

Chińczycy inwestują w bardzo newralgiczne punkty.

Wśród nich są „inwestycje w największym porcie Izraela w Hajfie”. Tam zaś ulokowane są „bardzo istotne z punktu widzenia obronności Izraela instalacje amerykańskie”. Dla bezpieczeństwa Izraelczycy wdrożyli „mechanizm monitorujący obecność biznesową Chińczyków w Izraelu”.

Większa aktywność Państwa Środka na Bliskim Wschodzie nie umknęła uwagi Amerykanom. Odwiedzający Izrael dwa dni przed śmiercią chińskiego ambasadora Mike Pompeo mówił, że Izraelczycy muszą wybrać stronę, po której chcą stanąć. Dr Bryc przypomina, iż kiedy Tel-Awiw podpisał z Pekinem kontrakt na dostawę do Chin samolotów Falcon, Waszyngton zagroził zawieszeniem, bądź ograniczeniem pomocy militarnej dla Izraela. Jak komentuje:

Bezpieczeństwo Izraela naprawdę zależy od współpracy z Amerykanami, mogą utrzymać pragmatyczne relacje z Chinami, ale doskonale wiedzą, kto jest partnerem nr 1.

Specjalista od spraw Bliskiego Wschodu odnosi się także do sformowania koalicyjnego rządu przez dotychczasowych rywali  politycznych – Beniego Ganca i Binjamina Netanjahu. Ten ostatni ma pozostać premierem w 35. rządzie Państwa Izrael. Po 18 miesiącach na stanowisku zmieni go Ganc.

Jak zauważa dr Bryc, jest to piąty rząd Netanjahu, drugi rotacyjny i pierwszy tak duży – jest w nim aż 34. ministrów, a po zmianie premiera ma być 36.

24 maja rusza proces Netanjahu, który uzyskał od Sądu Najwyższego zgodę na to, żeby pozostać na urzędzie nawet mając na sobie ciążące zarzuty o korupcję.

Zauważa, że jeśli Bibi zostanie za 18 miesięcy wicepremierem to zapewne „pojawi się kwestia czy może pełnić obowiązki wicepremiera, a jednocześnie mieć zarzuty”, którą ponownie będzie musiał rozpatrzyć SN.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

A.P.

Dr Agnieszka Bryc: Netanjahu wykorzystał wizytę Putina, by przyciągnąć do siebie część elektoratu rosyjskich Żydów

Dlaczego Netanjahu zależy by sformować nowy rząd przed 17 marca i czemu może chcieć przeprowadzić reformę sądownictwa? Jak w wygraniu wyborów pomógł mu Władimir Putin? Odpowiada dr Agnieszka Bryc.

Skończył się impas polityczny, w którym Izrael tkwił co najmniej od roku.

Dr Agnieszka Bryc przedstawia sytuację polityczną w Izraelu, gdzie odbyły się wybory parlamentarne. Według wyników exit poll Likud premiera Izraela Binjamina Netanjahu wygrał z Niebiesko-Białymi Beniego Gantza. Wygrana Likudu pozwala partii tej sformować koalicję rządzącą, co do tej pory nie było możliwe. Dotąd bowiem, „ani Netanjahu ani Beni Gantz nie byli w stanie stworzyć koalicji”. Bibi ma poza politycznymi, także bardziej personalne powody dla których zależy mu na szybkim powołaniu rządu. Premier Izraela ma bowiem postawione zarzuty o korupcję, a jego proces rusza 17 marca. Jeśli jednak zdąży powołać wcześniej nowy rząd, to proces będzie musiał się opóźnić ze względu na chroniący go immunitet. W tym czasie może zaś jako lider koalicji większościowej przystąpić do reformy sądownictwa:

Może dojść do takiej sytuacji, że [Netanjahu] przejmie większą kontrolę nad prokuratorem generalnym, wybieraniem sędziów, osłabi rolę Sądu Najwyższego.

Tym, który, jak mówi ekspertka ds. Izraela, pomógł wygrać Netanjagu jest zaś prezydent Rosji Władimir Putin. Swoim przybyciem na konferencję w Jerozolimie pomógł ugruntować wizerunek Netanjahu jako tego, który, „jest w bliskich relacjach nie tylko z Donaldem Trumpem, ale też z Władimirem Putinem”. W ten sposób przywódca Likudu potwierdził swój status jako najbardziej wpływowego polityka, nie tylko w Izraelu.

Premier Netanjahu wykorzystał wizytę Putina, by przyciągnąć do siebie część elektoratu rosyjskich Żydów, z których 40% głosuje na partię Awigdora Liebermana Nasz Dom Izrael.

A.P.

Dr Bryc: Na Netanjahu ciążą zarzuty kryminalne. Członkowie Likudu chcą przekonać go, by sam ustąpił dla dobra partii

Dr Agnieszka Bryc o sytuacji w Izraelu, położeniu, w jakim znajduje się jego premier i związku tego położenia z konfliktami Izraela z Iranem i Palestyną oraz o antypolonizmie w Izraelu.


Dr Agnieszka Bryc o trudnym położeniu Binjamina Netanjahu. Premier Izraela został oskarżony o korupcję, wywieranie presji na media izraelskie i defraudację. Bibi miał przyjmować wyjątkowo hojne prezenty od zagranicznych partnerów, a także obiecywać mediom korzystne dla nich zmiany prawne, jeśli zaczną lepiej przedstawiać jego i jego żonę. Na potwierdzenie tych zarzutów są nagrania i świadkowie, więc dowody są mocne. Prokurator generalny Izraela Awichaj Mandelblit oświadczył, że Netenjahu może zostać szefem Rady Ministrów. Zostanie zdymisjonowany, kiedy zostanie skazany.

Miecz Damoklesa wisi nad premierem Izraela.

Nasza rozmówczyni mówi także o sytuacji Likudu, dla którego Bibi staję się coraz większym obciążeniem. Wśród polityków tej formacji są tacy, którzy chcieliby przekonać obecnego premiera do ustąpienia ze względu na ciążące na nim zarzuty kryminalne. Nie chcą jednocześnie podejmować kroków, które osłabiłyby także samą partię. Dr Bryc zwraca uwagę na ciekawą zbieżność między pogarszaniem się sytuacji premiera Netanjahu a eskalacja napięć między Palestyńczykami lub Syrią i Iranem.

Badaczka z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu mówi także o antypolonizmie w Izraelu.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

K.T./A.P.

Dr Bryc: Izrael jest prawicowy. Dla Polski nie ma różnicy czy będzie rządzić Netanjahu czy Beni Ganc [VIDEO]

Dr Agnieszka Bryc o nowym ambasadorze izraelskim w Polsce i jego kontrowersyjnej wypowiedzi, wyborach w Izraelu: roli partii religijnych w nich i charakterze premiera Netanjahu i jego relacjach z USA.

Dr Agnieszka Bryc o nowym ambasadorze Izraela w Polsce, Alexandrze Benie Zvim. Nowy ambasador ma zapewne za zadanie przyciągnąć do siebie Polaków, po trudnym okresie w stosunkach między oboma krajami. Zauważa, że zna on lepiej polski język i Polskę niż poprzednia ambasador Anna Azari. Ta ostatnia, jak mówi dr Bryc w „Poranku WNET”, popełniała fatalne błędy dyplomatyczne. Od pewnej niezręczności nie powstrzymał się także nowy ambasador, który zdążył skrytykować fakt wejścia Konfederacji do Sejmu, mówiąc, że:

Oni mają otwarcie antysemickie stanowisko. To mnie niepokoi. Będziemy to śledzić i o każdym przejawie antysemityzmu w mediach i w Sejmie otwarcie mówić.

Ambasadora smuci fakt,” że taka partia jak Konfederacja będzie teraz w Sejmie”. [Do słów dyplomaty odniósł się Robert Winnicki, przestrzegając ambasadora, by uważał z formułowaniem oskarżeń, bo może dopuścić się zniesławienia- przyp. red.] Nasza gość stwierdziła, że Ben Zvi zorientował się, że swoją wypowiedzią zbliżył się niebezpiecznie do granic, których dyplomata nie powinien przekraczać i starał się złagodzić swoje słowa, stwierdzając, że mówi nie tyle jako dyplomata, ile jako Żyd.

Dr Bryc opowiada, jaki izraelski rząd byłby lepszy dla Polski. Czy Likud Benjamina Netanjahu, czy sojusz Niebiesko-Białych Beni Ganca.  „Nie ma większej różnicy, kto będzie szefował” – oznajmia i podkreśla, że pomimo różnic, jakie są między obydwoma partiami, to wiele punktów jest stycznych.

Jest ogromny potencjał w Izraelu przeciwko zawłaszczaniu państwa przez środowiska religijne.

Poza różnicami politycznymi dużą rolę odgrywają tutaj także względy personalne, np. część generałów jest skonfliktowanych z Netanjahu. Jak mówi, po latach rządów dotychczasowego premiera Izrael jest prawicowy. Obecnie od roku w Państwie Izrael nie ma stabilnego rządu, w związku z czym w najbliższym czasie czekają nas trzecie w ciągu jednego roku wybory do Knesetu, co jest sytuacją dotąd niespotykaną. Rozmówczyni Łukasza Jankowskiego zwraca uwagę na specyfikę izraelskiego systemu wyborczego, który jest proporcjonalny, mając niski próg wyborczy [obecnie 3,25, do 2015 r. 2% -przyp. red.]. W praktyce oznacza to duże rozdrobnienie polityczne w Knesecie i względnie dużą rolę niewielkich ugrupowań politycznych, które w Izraelu mają często charakter religijny.

Ponadto badaczka z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu opowiada o polityce Izraela w stosunku do ostatnich wydarzeń na Bliskim Wschodzie, czyli ataku Turcji na Kurdów w Syrii. Wycofanie się Amerykanów syryjskiej części Kurdystanu oznacza, że zostanie niewielka liczba amerykańskich żołnierzy w pobliżu Izraela, co jest osłabieniem pozycji Netanjahu.

Netanjahu to Izraelczyk ukształtowany w Stanach Zjednoczonych, doskonale czuje się w USA. Potrafi być bezwzględny, bo nabrał obyczajów amerykańskich.

Prezydent Trump skomentował także wynik izrealskich wyborów w sposób mało dyplomatyczny, stwierdzając, że „on relacje utrzymuje nie z Netanjahu tylko z Izraelem”, co „bardzo uderzyło w wizerunek męskiej przyjaźni z prezydentem, jaki Bibi buduje”.

Wysłuchaj całej rozmowy już teraz!

K.T./A.P.

Dr Agnieszka Bryc: W Izraelu podejście do polityki jest ostrzejsze i bardziej cyniczne niż w Polsce

Ustawa 447 nie ma podstaw prawnych, jednak pod względem politycznym jest dobrą okazją do szukania poparcia środowisk skrajnych w Izraelu i USA – uważa dr Agnieszka Bryc.