Sędzia Kamila Borszowska-Moszowska o Armagedonie, który może nas czekać po wyroku TSUE ws. TK

Co się stanie w TSUE 18 grudnia?

Chodzi o sprawę, która toczy się przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej ze skargi Komisji Europejskiej przeciwko Polsce. KE zarzuciła, mówiąc potocznie, naruszenie praworządności z powodu wydania w 2021 r. dwóch orzeczeń przez Trybunał Konstytucyjny, w których podważył on uprawnienie TSUE do mieszania się w nasze sprawy ustrojowe w obszarze sprawiedliwości.

(…) niniejsza sprawa wpisuje się w szerszym kontekście dynamiki prawnej: kilka sądów konstytucyjnych lub sądów najwyższych państw członkowskich odwołało się już do teorii ultra vires lub powołało się na tożsamość konstytucyjną swoich porządków prawnych w celu relatywizacji, a nawet zakwestionowania pierwszeństwa prawa Unii. Można by tu dostrzec „siłowanie się na rękę” pomiędzy krajowymi strażnikami konstytucji a porządkiem prawnym Unii

– napisał w swojej opinii Rzecznik Generalny TSUE Dean Spielmann.

Choć nie stanowi to reguły prawnej, zazwyczaj TSUE uwzględnia stanowisko Rzecznika Generalnego. W niniejszej sprawie Spielmann zasugerował uwzględnienie skargi KE i uznanie że Trybunał Konstytucyjny nie spełnia wymogów niezawisłego i bezstronnego sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy w wyniku nieprawidłowości w procedurach powołania trzech sędziów tego Trybunału w grudniu 2015 r. oraz w procedurze powołania jego prezes w grudniu 2016 r.

W związku z tym Rzeczpospolita Polska uchybiła swoim zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE

– zakończył swoją opinię Spielmann.

Przede wszystkim Konstytucja RP

Z wnioskami opinii nie zgadza się sędzia Kamila Borszowska-Moszowska.

Zgodnie z naszym porządkiem prawnym to Konstytucja jest najwyższym prawem. Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie to podkreślał i to nie tylko w ostatnich latach, ale zaraz po wejściu do Unii Europejskiej, badając traktaty akcesyjne, a potem traktat lizboński

– przypomina Kamila Borszowska-Moszowska.

Sędzia podkreśla, że od lat TSUE orzeka poza swoimi kompetencjami.

Na pewno nigdy nie przekazaliśmy kwestii związanej ze wymiarem sprawiedliwości, z naszą tożsamością konstytucyjną

– dodaje sędzia.

Targowicka wolta rządu

Borszowska-Moszowska zwraca też uwagę, że w sprawie nastąpił istotny zwrot, bo stanowisko zmieniła… Polska. A konkretnie rząd, wtedy jeszcze z udziałem Adama Bodnara.

Tak jak poprzedni rząd stał na stanowisku, że Trybunał Konstytucyjny jest wyłącznie właściwy i Konstytucja jest najwyższym prawem w Polsce, o tyle obecny rząd w drastyczny sposób zmienił stanowisko i powiedział, że zasada pierwszeństwa prawa Unii ma kardynalne znaczenie i tutaj Konstytucja niejako musi ustąpić w tej sytuacji

– mówi prawniczka, podkreślając, że Rzecznik Generalny w swojej opinii wręcz podkreśla, że Polacy obecnie popierają KE.

Sędzia wskazuje analogię ze swojego „podwórka”, czyli prawa cywilnego. Podaje przykład pozwanego, który przyznaje rację powodowi. Co ma sąd w takiej sytuacji zrobić? W normalnym procesie cywilnym następuje uznanie powództwa.

„Rebelia” i eksperyment myślowy

Borszowska-Moszowska przypomina, że w swojej opinii Rzecznik Generalny TSUE nazwał orzeczenie polskiego Trybunału Konstytucyjnego „rebelią”.

I polski rząd, można powiedzieć, przyklaskiwał rzecznikowi

– oburza się sędzia.

Na prośbę Jakuba Pilarka sędzia przeprowadza rodzaj eksperymentu myślowego, dotyczącego prawdopodobnych losów kraju po orzeczeniu TSUE w linii wyznaczonej przez Deana Spielmanna.

Nie mam wątpliwości, że minister sprawiedliwości, stwierdzi, że nie mamy TK, bo on nie spełnia wymogów niezawisłości. Albo będą się starali w jakikolwiek sposób doprowadzić do rozwiązania Trybunału Konstytucyjnego

– mówi gość „Prawodajni”.

Sędzia wieszczy, że taki obrót sprawy w TSUE oznaczałby generalnie zielone światło dla dalszej destrukcji TK.

W dalszej części program wyjaśnia, dlaczego taki scenariusz oznaczałby dramat dla wielu obywateli, dla których cały szereg orzeczeń TK rozwiązuje różne złożone, a czasami gardłowe problemy z ich życia.

Wysłuchaj całej rozmowy już teraz!

jbp/